އިންޓަރނެޓްގެ ތާރީޚް ކުރުގޮތަކަށް

އިންޓަނެޓް ފެށުނީ 1960 ގެ އަހަރުތަކުގައި ސަރުކާރުގެ ދިރާސާކުރާ ފަރާތްތަކުން މައުލޫމާތު ހިއްސާކުރެވޭނެ ގޮތްތަކެއް ހޯދުމަށެވެ. 60 ގެ އަހަރުތަކުގައި ކޮމްޕިއުޓަރުތަކަކީ ބޮޑެތި އަދި ހަރަކާތްތެރި ނުވާ ކޮމްޕިއުޓަރުތަކެއް ކަމުން އެއް ކޮމްޕިއުޓަރެއްގައި ރައްކާކުރެވިފައިވާ މަޢުލޫމާތުގެ ބޭނުން ހިފުމަށްޓަކައި އެ ކޮމްޕިއުޓަރު ހުރި ތަނަށް ދަތުރުކުރަން ޖެހުނެވެ. ނުވަތަ އާންމު ޕޯސްޓް ސިސްޓަމް މެދުވެރިކޮށް މެގްނެޓިކް ކޮމްޕިއުޓަރ ޓޭޕް ފޮނުވަން ޖެހުނެވެ.

އިންޓަނެޓް އުފެދުމުގައި އުފެދުނު އަނެއް ކެޓަލައިސްޓަކީ ފިނި ހަނގުރާމަ ހޫނުވުމެވެ. ސޯވިއެޓް ޔޫނިއަން އިން ސްޕުޓްނިކް ސެޓެލައިޓް ފޮނުވާލުމުން އެމެރިކާގެ ޑިފެންސް ޑިޕާޓްމަންޓަށް ނިއުކްލިއާ ހަމަލާއަކަށް ފަހު ވެސް އަދިވެސް މައުލޫމާތު ފަތުރާލެވޭނެ ގޮތްތަކާ މެދު ވިސްނުމަށް ބާރުއެޅި އެވެ. މިކަމުގެ ސަބަބުން އެންމެ ފަހުން އުފެދުނީ އާޕަނެޓް (އެޑްވާންސްޑް ރިސާޗް ޕްރޮޖެކްޓްސް އެޖެންސީ ނެޓްވޯކް) ކަމަށާއި، މި ނެޓްވޯކް އެންމެ ފަހުން ތަރައްޤީވެގެން ދިޔައީ އަޅުގަނޑުމެންނަށް މިހާރު އެނގޭ އިންޓަރނެޓް އަށެވެ. އާޕަނެޓް އަށް ބޮޑު ކާމިޔާބީއެއް ލިބުނު ނަމަވެސް މެމްބަރުކަން ލިބުނީ ޑިފެންސް ޑިޕާޓްމަންޓާ އެކު ކޮންޓްރެކްޓްތައް ހަދާފައިވާ ވަކި އެކަޑަމިކް އަދި ރިސާޗް ޖަމިއްޔާތަކަށެވެ. މިކަމަށް ރައްދުދީގެން މައުލޫމާތު ހިއްސާކުރުމުގެ ފުރުސަތު ދިނުމަށްޓަކައި އެހެން ނެޓްވޯކްތައް ވެސް އުފެއްދި އެވެ.

ޖެނުއަރީ 1، 1983 އަކީ އިންޓަނެޓްގެ ރަސްމީ އުފަންދުވަސް ކަމަށް ބެލެވެއެވެ. މީގެ ކުރިން އެކި ކޮމްޕިއުޓަރ ނެޓްވޯކްތަކުގައި އެކަކު އަނެކަކާ މުޢާމަލާތު ކުރުމަށް ސްޓޭންޑަރޑް ގޮތެއް ނެތެވެ. ޓްރާންސްފާ ކޮންޓްރޯލް ޕްރޮޓޮކޯލް/އިންޓަރނެޓްވޯކް ޕްރޮޓޮކޯލް (ޓީސީޕީ/އައިޕީ) ގެ ނަމުގައި އާ މުވާސަލާތީ ޕްރޮޓޮކޯލެއް ޤާއިމުކުރެވުނެވެ. މިކަމުގެ ސަބަބުން އެކި ނެޓްވޯކްތަކުގައި ހުންނަ އެކި ވައްތަރުގެ ކޮމްޕިއުޓަރުތައް އެކަކު އަނެކަކާ “ވާހަކަ ދައްކަން” ފުރުސަތު ލިބުނެވެ. އާޕަނެޓް އާއި ޑިފެންސް ޑޭޓާ ނެޓްވޯކް ރަސްމީކޮށް ޓީސީޕީ/އައިޕީ ސްޓޭންޑަޑަށް ބަދަލުވީ ޖެނުއަރީ 1، 1983 ގައި ކަމުން އިންޓަނެޓް އުފެދުނެވެ. ހުރިހާ ނެޓްވޯކެއް މިހާރު ގުޅާލެވޭނީ އާންމު ބަހަކުންނެވެ.

މަތީގައިވާ ތަސްވީރަކީ 1951 ވަނަ އަހަރު ބޯހިމެނުމުގެ ބިއުރޯއަށް ފޯރުކޮށްދިން ޔުނިވަކް އައި (ނަން ކިޔާފައިވަނީ ޔުނިވާސަލް އޮޓޮމެޓިކް ކޮމްޕިއުޓަރ) ގެ ސްކޭލް މޮޑެލްއެކެވެ. އެއީ އެމެރިކާގެ ފުރަތަމަ ވިޔަފާރި ކޮމްޕިއުޓަރުގެ އިތުރުން ވިޔަފާރީގެ ބޭނުންތަކަށް ފަރުމާކުރި ފުރަތަމަ ކޮމްޕިއުޓަރެވެ. (ޔުނިވެކް ފަދަ ވިޔަފާރި ކޮމްޕިއުޓަރުތަކުން އައިއޭއެސް ވައްތަރުގެ މެޝިންތަކަށްވުރެ ޑޭޓާ ޕްރޮސެސް ކުރެވުނީ މަޑުމަޑުން ނަމަވެސް ފަރުމާކޮށްފައިވަނީ އަވަހަށް އިންޕުޓް ކުރުމާއި އައުޓްޕުޓް ކުރުމަށެވެ.) ފުރަތަމަ މަދު ވިޔަފާރިތަކަކީ ސަރުކާރުގެ އިދާރާތަކަށާއި އޭސީ ނީލްސަން ކުންފުންޏަށާއި ޕްރޫޑެންޝަލް އިންޝުއަރެންސް ކުންފުންޏަށެވެ. ވިޔަފާރީގެ އެޕްލިކޭޝަންތަކަށް ފުރަތަމަ ޔުނިވެކް ޖެނެރަލް އިލެކްޓްރިކް އެޕްލިއަންސް ޑިވިޜަންގައި އިންސްޓޯލް ކުރެވުނީ، ޕޭރޯލް ކުރުމަށް، 1954 ވަނަ އަހަރުއެވެ.

މައުލޫމާތު: އޮންލައިން ލައިބްރަރީ ލަރނިންގ ސެންޓަރ