އެކި މީހުން ކުރިމަތިލާން ޖެހެނީ އެކި އިމްތިޙާނުތަކާއެވެ. (ހަތަރުވަނަބައި)
މުޞީބާތްތަކާއި އިމްތިޙާނުތަކުގައިވާ ބައެއް “މުހިންމު” ފައިދާތަކުގެ ތެރެއިން:-
- ކުރިމަތިވާ އިމްތިޙާނު ނުވަތަ މުޞީބާތުގެ ސަބަބުން ޙިލްމުވެރިކަން އިތުރުވެގެން ދިއުމާން
ޙިލްމުވެރިކަމަކީ ރުޅިމަޑުކަމާއި ކެތްތެރިކަމެވެ. ﷲ ތަޢާލާ ތައުބާ ސޫރަތުގެ 114 ވަނަ އާޔަތުގައި ވަޙީކުރައްވާފައިވެއެވެ. إِنَّ إِبْرَاهِيمَ لَأَوَّاهٌ حَلِيمٌ ﴿١١٤﴾ މާނައީ ” ހަމަކަށަވަރުން، إبراهيم ގެފާނީ، دعاء ކުރެއްވުން ގިނަ، ކޯފާ މަޑު ބޭކަލެކެވެ. ” ރަސޫލުﷲ ﷺ ޙަދީޘްކުރައްވާފައިވެއެވެ. إِنَّ فِيكَ خَصْلَتَيْنِ يُحِبُّهُمَا اللَّهُ الْحِلْمُ وَالأَنَاةُ ” މާނައީ ” ހަމަކަށަވަރުން، ކަލޭގެފާނުގެ ކިބައިގައި ﷲ ސުބުޙާނަހޫ ވަތަޢާލާ ލޯބިވެވޮޑިގަންނަވާ ދެ ޞިފައެއް ވެއެވެ. ޙިލްމުވެރިކަމާއި ކެތްތެރިކަމެވެ.” (އަޚްރަޖަހޫ މުސްލިމް 17)
ކުރިމަތިވާ މުޞީބާތުގެ ކުޑަބޮޑު މިނުގެ ސަބަބުން ޙިލްމުވެރިކަމުގެ ދަރަޖަތައް ތަފާތުވެގެންވެއެވެ.
- ތިމާގެ މައްޗަށް އަނިޔާވެރިވާ ފަރާތްތަކަށް މަޢާފު ދިނުން:
ﷲ ތަޢާލާ ޝޫރާ ސޫރަތުގެ 40 ވަނަ އާޔަތުގައި ވަޙީކުރައްވާފައިވެއެވެ. فَمَنْ عَفَا وَأَصْلَحَ فَأَجْرُهُ عَلَى اللَّهِ ۚ މާނައީ ” ފަހެ (ނުބައިކަމެއް ކޮށްފިމީހާއަށް) عفو ކޮށް، صلح ވެރިވެގަތްމީހާގެ ثواب ވަނީ، اللَّه ގެ حضرة ގައެވެ. ” އެހެންކަމުން ބޮޑަތި އަނިޔާވެރިވުންތަކަށް، މަޢާފުކޮށް ޞުލްޙަވެރިވެގަތުމަކީ މަޢާފު ކުރުމުގެ އެންމެ މަތީ ދަރަޖައެވެ.
- މުޞީބާތްތަކާއި އިމްތިޙާނުތަކަށް ކެތްތެރިވުން
ކެތްތެރިވުމުގެ ސަބަބުން ﷲ ތަޢާލާގެ ލޯބިވެވޮޑިގަތުމާއި ގިނަގުނަވެގެންވާ ޘަވާބު ލިބިގެންދެއެވެ. ﷲ ތަޢާލާ އާލްޢިމްރާން ސޫރަތުގެ 146 ވަނަ އާޔަތުގައި ވަޙީކުރައްވާފައިވެއެވެ. وَاللَّهُ يُحِبُّ الصَّابِرِينَ ﴿١٤٦﴾ މާނައީ ” ކެތްތެރިންދެކެ اللَّه ލޯބިވެވޮޑިގެންވެތެވެ. ” އަދިވެސް ﷲ ތަޢާލާ ޒުމަރު ސޫރަތުގެ 10 ވަނަ އާޔަތުގައި ވަޙީކުރައްވާފައިވެއެވެ. إِنَّمَا يُوَفَّى الصَّابِرُونَ أَجْرَهُم بِغَيْرِ حِسَابٍ ﴿١٠﴾ މާނައީ ” ކެތްތެރިންނަށް އެއުރެންގެ ދަރުމަ ދެއްވާހުށިކަން ކަށަވަރީ حساب އެއްނެތިއެވެ. ” ރަސޫލުﷲ ﷺ ޙަދީޘްކުރައްވާފައިވެއެވެ. وَمَا أُعْطِيَ أَحَدٌ عَطَاءً خَيْرًا وَأَوْسَعَ مِنَ الصَّبْرِ . މާނައީ ” އަދި އެއްވެސް ފަރާތަކަށް ކެތްތެރިކަމަށްވުރެ، ހެޔޮ އަދި ތަނަވަސްވެގެންވާ ދެއްވުމެއް ނުދެއްވައެވެ.” (ޞަޙީޙުލް ބުޚާރީ 1469)
(ނުނިމޭ)
